• Mijn account
    • (X)Inloggen

      Ik ben al klant bij Poppenwinkel.com

      Voer je e-mailadres en wachtwoord hier in om in te loggen op de website:

      Wachtwoord vergeten?

      Nog geen klant bij Poppenwinkel.com?

      • Eerdere bestellingen bekijken
      • Automatisch verstuurgegevens ophalen
      • Track je bestelling
      Nieuw bij Poppenwinkel.com
Je bent hier:

Alexander, Madame

Veelproducent van schitterende verzamelpoppen

Alexander, Madame

Wie houdt van prachtig gemaakte, sierlijke poppen in schitterende kleding, kan haar hart ophalen aan de verfijnde poppen van Madame Alexander. Het betreffen hier kostbare en absolute verzamelstukken. Tegelijkertijd moet erbij worden gezegd dat deze fabrikant zich later vooral richtte op de verzamelmarkt, met tot gevolg dat er een enorme hoeveelheid soorten poppen is uitgegeven. Wel honderden. Om de verzamelaar aan het lijntje te houden? Misschien wel. Wie zich verdiept in de gigantische hoeveelheid items, waaronder ook los verkrijgbare kleding, kan zich dan ook een beetje ontluisterd voelen. Hoewel, deze Amerikaanse schoonheden tref je in Nederland niet veel aan. Daarvoor waren en zijn ze wellicht te kostbaar.                                                         

Eigenlijk heeft madame Alexander zich nooit echt toegelegd op speelpoppen. Uitzondering is wellicht de grote babypop met een lijf van stof. De meisjespoppen waren altijd al te mooi om zomaar over te geven aan groezelige kinderhanden. Meestal waren het poppen waar een kind hooguit op zondag even mee mocht spelen. 
Madame - dat moet worden gezegd – heeft zoveel liefde en ambachtelijkheid in de poppen gestoken, dat ze tot op de dag van vandaag nóg betoveren. Ze worden bewonderd en verzameld. En daar speelt de huidige Madame Alexanderfabriek gewiekst op in. Met regelmaat verschijnt er weer een nieuwe serie poppen. En nog steeds proberen verzamelaars elkaar de loef af te steken met hun grote, mooie en recente collecties.
Natuurlijk hebben ook andere fabrikanten zich toegelegd op dit soort poppen: American Character, Arrenbee en Voque bijvoorbeeld. Maar, in de ogen van opgroeiende meisjes en hun moeders hebben deze leveranciers nooit het cachet van Madame kunnen evenaren. Toch hebben deze firma’s beeldige poppen voortgebracht. Misschien is het ook een kwestie van de juiste marketing strategie die de poppen van Madame Alexander zo bekend en gewild maakte. 

Madame Alexander is in 1895 in Brooklyn, New York, geboren. Haar ouders noemden haar Bertha, maar dat veranderde al snel in Beatrice.
Het meisje groeide op tot een creatieve jonge dame. Ze was bijzonder handvaardig en ontwikkelde een goed gevoel voor (kostuum)ontwerp en stijl.
Dat zij zich al jong toelegde op het ontwerpen en maken van poppen en -kleding is niet vreemd. Van kindsbeen af is haar de liefde voor poppen al bijgebracht. Haar vader had een zaak in mooie porseleinen voorwerpen, snuisterijen en poppen. Ook repareerde hij poppen. Er wordt beweerd dat hij het eerste poppenhospitaal van Amerika had. Wij zouden zeggen: ‘Hij was dus ook poppendokter’. Maar, naar men zegt, wordt in Amerika alles wat buitenmaats uitgedrukt. Dus noemen wij het ook maar gewoon een ‘poppenhospitaal’.

Rode Kruis zusters
Wat poppen betreft zat Beatrice Alexander dus al jong dicht bij het vuur. De eerste poppen die zij en haar zusters maakten waren poppen van stof. Tijdens de eerste Wereldoorlog – toen er sprake was van een embargo tegen alle soorten van Duitse goederen, inclusief poppen – maakten de Alexanderdochters Rode Kruis- zusterpoppen. Hierop volgde de productie van babypoppen. Wederom van stof.

In 1923, Beatrice was inmiddels getrouwd met Philip Behrman, groeide de vraag naar haar poppen zo sterk, dat zij haar man voorstelde om zijn baan op te zeggen en haar te helpen bij de oprichting van The Alexander Company. Jaren later, in 1983, vertelde de oude 'Madame' wat haar grootste overwinning op zakelijk gebied was. Ze zei: “Het overtuigen van mijn man om ontslag te nemen en samen met mij het bedrijf op te bouwen. Dat mij dát gelukt is, zie ik nog altijd als mijn grootste zakelijke prestatie!”

Spoedig waren het niet alleen stoffen poppen die Alexander op de markt bracht, maar ook poppen van compositie. Het bedrijf groeide gestaag. Zelfs tijdens de bekende Grote Depressie, liepen de winsten van het bedrijf op. In 1930 produceerde Madame de Alice in Wonderland naar het boek van Lewis Carroll. Deze pop was gemaakt van geperst vilt. Het werd een enorm succes. 
De serie Little Women, gebaseerd op het beroemde boek van schrijfster Louisa May Alcott, volgde. Deze serie bestond ook uit vilten poppen. Het succes daarvan was nog groter dan bij Alice in Wonderland het geval was. Dit had tot gevolg dat de serie Little Women  jaar na jaar uitkwam. Uiteraard in telkens andere kleding. Tot op de dag van vandaag zien nieuwe Little Women het levenslicht.
In de jaren ’40 werd ook overgegaan op compositie. De eerste was de lieftallige compositiepop Wendy Ann . Gevolgd door onder andere Cissy. Alle typetjes verschijnen ook nu nog op de markt. Zo kan het dus voorkomen dat u een moderne ‘Cissy’ hebt van vinyl.

Eén pop, veel gedaanten
De poppen die gebaseerd waren op romanfiguren liepen zo goed, dat er meerdere volgden, maar ook figuren uit films: zoals Scarlet O’Hara van Gejaagd door de Wind. In de eindjaren ’40 werd ook gebruik gemaakt van hard plastic. Prachtige, elegante poppen waarvan sommige schoentjes met hoge hakjes droegen, begonnen aan de marktverovering. De bekendste hiervan is Cissy, verschenen in 1950.
In die tijd werd ze vanwege haar volwassen uiterlijk nog behoorlijk ‘scandaleus’ gevonden. Maar het was in de tijd dat ook Barbie aan haar avontuur op de poppenmarkt begon. Er was nu eenmaal vraag naar dit soort elegante poppen, dus ging ook Madame Alexander gestaag door met haar productie. Cissy werd gevolgd door veel andere poppen: Wendy, een 8 inch grote pop in de jaren ’60. Zoals veel bedrijven uit die tijd, probeerde ook The Alexander Company in te spelen op de Barbie-rage. Maar die strijd heeft ook deze fabrikant van het beroemde Mattel niet kunnen winnen. 

Ook volgden er series van bekende personen zoals Jacqueline Kennedy en haar dochter Caroline of prinses Elisabeth, de huidige koningin Elisabeth II. En de filmwereld werd niet ongemoeid gelaten: onder meer met poppen naar de kinderen uit de musical/film Sound of Music. Alle thema’s werden uitgediept; geschiedenisfiguren, figuren uit de bijbel en volkspoppen kwamen ten tonele.
In 1988 nam Madame Beatrice Alexander een belangrijke beslissing: ze verkocht haar onderneming aan private investeerders. Het waren echter geen goede rentmeesters, zo bleek achteraf. De overname verliep al moeizaam. Daarna was het management slecht én tegelijkertijd vonden de consumenten – veelal dus verzamelaars – dat de poppen minder mooi waren dan voorheen.

In 1990 overleed Beatrice in de hoge leeftijd van 95 jaar. Of zij de kentering van haar bedrijf heeft kunnen bevatten, vertelt het verhaal niet. Maar na een leven, zo doelbewust vervuld met ‘haar’ poppen, moet zij vóór haar vertrek naar de Eeuwigheid, het verval van het bedrijf met lede ogen hebben aangezien.

Kantjeboord failliet
In 1995 werd de onderneming geconfronteerd met nieuwe moeilijkheden: naast gedoe op het vlak van management en bovengenoemde kwaliteitsachteruitgang, zag men ook dat de poppenmarkt aan het veranderen was. Er dreigde een faillissement. Tot fatale ondergang is het echter niet gekomen. Een Japanse firma met internationale ambities wist dit te voorkomen. The madame Alexander Company werd overgenomen en voorzien van nieuw management. Met nieuw elan werden de poppen wat betreft kwaliteit aanzienlijk verbeterd.
Verzamelaars konden zich weer verheugen op een nieuwe collectie!

Het is vrij lastig om de poppen van madame Alexander te determineren. Sommige zijn gemerkt met Madame Alexander, andere alleen met Alex. Dat is dus niet zo moeilijk. Wat het determineren betreft: vanaf de jaren ’60 gaf men het eerste jaar van afgifte aan. Poppen die na die tijd met dezelfde mal uit 1965 gemaakt zijn, hebben dus bijvoorbeeld dit jaartal in de nek staan. Met andere woorden, al is de pop vandaag, 2008, verschenen, in haar nek staat het jaartal 1965. Bij barbiepoppen kom je dat overigens ook wel tegen, maar dat terzijde.

Wat de waarde betreft: de poppen zijn kostbaar. Maar door de komst van Ebay en Marktplaats is deze aanzienlijk gedaald. Bovendien zijn veel poppen nog in zeer goede staat op het moment dat ze op dergelijke marktplaatsen en veilingen te koop worden aangeboden. Meestal is er immers als van nature zuinig mee omgegaan.

Gewild of niet gewild, dat is de vraag
Wel hebben poppen van compositie en de eerste poppen van hard plastic hun waarde behouden. Als verzamelaar zult u ongetwijfeld gaandeweg hebben geleerd dat de catalogiprijzen niet bepaald representatief zijn voor de marktprijzen. Stoffen poppen van 1930-1940 kunnen variëren van 150 euro tot maar liefst 800 euro. Compositiepoppen ( 1930-1950) van 300 tot 1100 euro. De poppen van hard plastic, periode 1953- 1968, van 100 tot 1800 euro! Poppen van vinyl, periode 1950-1960 hebben een hoogste waarde van 1.500. Bij al deze voorbeelden wordt uitgegaan van poppen in nieuwstaat, nog in de doos. Mint conditie dus.

Het popje in de rode baljurk op de foto, is een oude Cissette (1953) . Ze is gaaf, maar niet mint. Haar taften japonnetje is wat kreukelig, maar mag niet worden gestreken. Ze is niet bespeeld. Maar haar hoedje is vergaan. Toch is haar waarde, in deze staat, vanaf 550 euro. Maar of er ooit een dergelijk kapitaal voor wordt neergeteld? Het is maar net hoe graag de liefhebber dit popje aan zijn of haar collectie wil toevoegen, nietwaar?

De grootste verzamelaarclub is gevestigd in New York. Daar zijn verzamelaars van harte uitgenodigd met hun vragen en opmerkingen. Het adres is: Madame Alexander Doll Club (M.A.D.C.), P.O. box 2739, New York, NY 10027-9998. U kunt hiervan eveneens lid worden

©Pers- en tekstbureau Heliant